پذیرش بدون قید و شرط مُراجع در مشاوره به چه معناست؟


برخی از روانشناسان و مشاوران تصور می کنند که پذیرش بدون قید و شرط مراجع، به معنای این است که هر چه او گفت یا هر کاری او کرد، صحیح است یا اینکه مشاور نباید هیچگونه موضع گیری داشته باشد. آیا این دید صحیح است؟

«طبق مشاهدات شخصی و گزارش هایی که از مراجعین دریافت میکنم متوجه شده ام که بسیاری از همکاران مشاور و روانشناس مقوله "پذیرش بدون قید و شرط" را اشتباه متوجه شده اند. یعنی در مواردی که مراجع احیانا صحبت از انجام رفتاری مغایر اصول انسانی، اجتماعی، و بلکه دینی می کند بسیاری از مشاورین ایرانی بر این باور هستند که اصول حرفه ای مشاوره پیشنهاد می کند که فرد مشاور به هیچ وجهی اعلام نظر یا موضع نکند. حال آنکه، اصل "اصالت" در مشاوره احترام به ارزشهای عمیق خود مشاور و جامعه نیز می شود. مثلا عدم ابراز تعجب از سوی مشاور در بسیاری از مواقع (خیانت به همسر، روابط آزاد جنسی...) غیر اخلاقی، و به خاطر همین غیر حرفه ای نیز خواهد بود.


پذیرش بدون قید و شرط به معنی انتخاب بین اصالت مشاور و یا اصالت مراجع نیست. اصالت یا genuineness ارزشی است اتحاد آفرین و مشترک بین انسان ها. از این جهت است که وقتی یک مشاور اعتقاد به پذیرش بدون قید و شرط دارد در درجه اول نسبت به اعتقادات و ارزشهای خودش نیز پذیرش دارد و آنها را می پذیرد، و همواره به ارزیابی آنها می پردازد تا اگر لازم بود تغییرشان دهد.

از دید من تفسیر صحیح و کارآمد از پذیرش بدون قید و شرط این است که مراجعین را بدون قید و شرط صاحب مسئولیت انتخاب های خود میدانیم. به عبارتی "پذیرش مسئولیت پذیری" انسانها، بدون قید و شرط. آنگاه دل آرام تر میگیرد و اشتیاق به قضاوت و نصیحت تحت کنترل می آید. با این برداشت، مشاور مراجع را توانمند و مسئولیت پذیر می پندارد.»


دکتر یاسر مدنی

کانال کارورزی و سوپرویژن