دین اسلام دین تعادل است و در تمام کارها میانه‌روی را پیشنهاد می‌کند. «و جعلناکم امة وسطاً» ( سوره بقره، آیه143) و در حدیثی بیان شده «خیر الامور اوسطها». بنابراین در بحث روابط بین زن و مرد نیز می‌توان به اصول و توصیه‌ی دین رجوع کرد. برای اینکه بتوان تعادل را حفظ کرد باید اسب سرکش تمایلات نفسانی را با کمند دستورات دینی و قرآنی کنترل نمود.بنابر نظر بعضی افراد هیچ‌گونه ارتباطی نباید میان زن و مرد در کلام و دیگر روابط وجود داشته باشد. اما این دیدگاه، دیدگاهی افراطی است، چرا که خداوند زن و مرد را یکسان آفریده و زن‌ها می‌توانند پا‌به‌پای مردها در عرصه‌های مختلف اجتماعی شرکت کنند. مخصوصا در جوامع امروزی که زنان سهم بسزایی در تمام عرصه‌های مختلف کاری و اجتماعی برعهده دارند، چنین دیدگاهی تقریبا غیر‌ممکن است. حتی در بسیاری روایات نقل شده است که حضرت فاطمه (س) در محدوده و چهارچوب قانون و شرع با یاران پیامبر و حضرت علی سخن می‌گفتند و یا برای مردم سخنرانی می‌کردند. نمی‌توان افراد جامعه را به دو گروه زن و مرد تقسیم کرد و به آنها اجازه نداد هیچ‌گونه ارتباطی با یکدیگر داشته باشند. برای انجام هر کاری باید حد و مرزهای آن را در نظر گرفت و پا از آن فراتر ننهاد چرا که کوچک‌ترین لغزشی در این راه ممکن است انسان را به دام هلاکت و بدبختی بیاندازد و او را در گرداب تمایلات نفسانی غوطه‌ور سازد.رسول خدا می‌فرمایند: «بین زنان و مردان نامحرم جدایی ایجاد کنید زیرا هنگامی که آنان رو در روی یکدیگر قرار گرفتند و با هم رفت‌و‌آمد داشتند، جامعه به دردی مبتلا خواهد شد که درمان نخواهد داشت.» پیامد این سخن پیامبر را به خوبی در روابط دوستانه دختران و پسران می‌توان دید که چگونه دوستی‌هایی بسیار ساده، حتی به عنوان همکلاسی و یا همکار، بنیان و اساس زندگی آنها را از هم متلاشی کرده است و برایشان راه بازگشتی نگذاشته است. تنها دلیل این فلاکت فقط خارج شدن از حد اعتدال و گوش دادن به ندای شیطان است.حضرت علی نیز دراین باره می‌فرمایند: «اختلاط و گفت‌وگوی مردان با زنان نامحرم سبب نزول بلا و بدبختی خواهد شد و دل‌ها را منحرف می‌سازد.»حدود روابط با جنس مخالف

باید محدوده‌ای مشخص در همه ارتباطات رعایت گردد؛ روابط کاری، اجتماعی و روابط در محیط‌های آموزشی، اگر در چهارچوب شرع باشد مانعی ندارد. اما روابط دوستانه بین دختر و پسر به طور کلی رد شده است چراکه سرانجام این روابط به مسائل نامشروع جنسی ختم می‌شود و انسان را به ورطه تباهی می‌کشاند. البته خود انسان بهتر می‌تواند محدوده ارتباطی خود را تعیین کند زیرا از خود شناخت بیشتری دارد. قرآن کریم در این باره می‌فرماید: «بل الانسان علی نفسه بصیره؛ انسان بر نفس خویش آگاه و بیناست.» (قیامت، آیه14)راه‌کارهایی برای زنان و مردان

اما زن و مرد چه نکاتی را رعایت کنند تا به حد و حدود این روابط پایبند بمانند؟ حیا، وقار و متانت از جمله اصول اخلاقی است که هر زن و مردی که در ارتباط با یکدیگرند باید به آنها پایبند باشند. رعایت حد و مرز در گفت‌وگو و هم‌کلام شدن با یکدیگر، نگاه کردن، فاصله هنگام صحبت، تنها نبودن در مکانی که دیگران تردد ندارند و داشتن پوشش مناسب نیز از جمله اصول اخلاقی هستند که باید رعایت شود.علاوه بر این کنترل هیجانات در برخورد با جنس مخالف حائز اهمیت است. در صورتی که زنان و مردان در محیطی سالم روابطی در چهارچوب‌های اخلاقی داشته باشند نه تنها سلامت روانی خویش را حفظ کرده‌اند بلکه باعث پیشرفت و رشد جامعه نیز خواهند شد. فردی که مهارت‌های ارتباطی را آموخته باشد و بداند هنگام رابطه با جنس مخالف باید از اضطراب دوری کرده و دچار برانگیختگی هیجانی نشود، می‌تواند در رابطه با جنس مخالف به درستی عمل کند. معمولاً نوجوانان و جوانانی که بلوغ عاطفی را به طور کامل پشت سر گذاشته و افسار احساسات را به دست دارند، موفق‌تر از سایر همسالان خود عمل می‌کنند.در صورتی که زن و مرد احساس کنند، به یکدیگر دلبستگی داشته و یا رفتار و کردار یکدیگر را پسندیدند بایستی مرد از طریق خواستگاری پیش‌قدم شده و شرایط ازدواج را مهیا کند.و در نهایت با رعایت این اصول اخلاقی نه تنها انسان در محدوده این ضوابط احساس اسارت نمی‌کند بلکه آرامش فکری و امنیت اجتماعی او نیز تامین می‌شود.

[hr]راضیه باقری منبع: