انواع کمال­گرایی

هاماچک (1978) بین دو نوع کمال­گرایی سازگارانه و ناسازگارانه تفاوت قایل شد. کمال‌گرایی سازگارانه (مثبت) تلاش­های افراد کمال­گرا برای رسیدن به استاندارد­های بالا را نشان می‌دهد (استابر و اوتو، 2006؛ لاول و لیمک، 2009). چنین افرادی زمانی که یک تکلیف را انجام میدهند فارغ از ارزشی که آن تکلیف دارد، احساس خوشایندی را تجربه می­ کنند (هاماچاک، 1978). هم‌چنین این بعد مثبت از کمال­گرایی با ویژگی­های مثبتی مانند خوش ­بینی و انگیزش پیشرفت رابطه داشته است (استابر و رامبو، 2007). به طور خلاصه ویژگی ­های کمال­گرایان مثبت عبارتند از:

1) برگزیدن استانداردهای بالای شخصی اما قابل حصول
2) ترجیح دادن نظم و سازماندهی
3) رضایت از خود
4) میل به تفوق جستن
5) انگیزش برای رسیدن به پیامدهای مثبت (انس و کاکس، 2002).

در مقابل کمال­گرایی ناسازگارانه (منفی) با ویژگی­هایی مانند نگرش­های منفی نسبت به اشتباهات، خود­انتقادی سخت­گیرانه، اختلاف بین عملکرد و انتظارات، خود­­تردیدی ناتوان ساز[1] و عدم رضایت از عملکرد شخصی مشخص می­ شود (استامف[2] و پارکر[3]، 2000؛ رایس[4]، لوپز[5] و ورگارا[6]، 2005). به عبارت دیگر، کمال­­گرایان ناسازگار با گذاشتن استانداردهای بالایی برای خود مشخص می­ شوند که این استانداردها هرگز تحقق نمی­ یابند. به پایان رساندن تکلیف برای این افراد نه تنها لذت­­ بخش نیست بلکه این افراد در مورد ناقص بودن تکلیف نگرانی بیش­ از حد دارند (هاماچک، 1978). به طور خلاصه ویژگی­ های کمال­گرایان منفی عبارتند از:

برگزیدن استانداردهای بالا و غیر­­واقع ­بینانه
نشخوار ذهنی شدید[7] درباره ­ی اشتباهات
اختلاف زیاد بین عملکرد و استانداردهای شخصی
تردید وسواسی[8] درباره ­ی اعمال شخصی
انتظار کامل بودن از دیگران
انگیزش برای اجتناب از پیامدهای منفی (انس و کاکس، 2002).

اخیراً توجه بیش­تری به این سازه در میان اعضا­ی خانواده­ ها متمرکز شده است تا آن­جا که مشخص گردیده است کمال­گرایی در بین اعضا­ی خانواده مشترک بوده و والدین اضطرابی[9] احتمالاً زمینه ­ای را برای کمال­گرایی در نوجوانان خود فراهم می­ کنند (کوک[10] و کیرنی[11]، 2009).


[1]. debilitating self-doubt

[2]. Stumpf

[3]. Parker

[4].Rice

[5] . Lopez

[6]. Vergara

[7]. intense rumination

[8]. compulsive doubting

[9]. anxious

[10]. Cook

[11]. Kearney

منبع: پایان نامه رابطه ی مستقیم و غیر مستقیم استرس ادراک شده، کمال گرایی و حمایت اجتماعی با فرسودگی تحصیلی و عملکرد تحصیلی در دانشجویان مقطع علوم پایه ی رشته ی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز- سید مهدی پورسیّد

اختصاصی همیاری